Иарбан еиӷьу атермоформированиетә пластику?
Атермоформирование — апластиктә бӷьыцқәа рырԥхара, насгьы ахәаԥшга ахархәарала иалкаау аформақәа рыҭара зцу аҟаҵаратә процесс ауп. Ииашоу апластикатә материал алхра даара акраҵанакуеит Атермоформирование еиуеиԥшым апластикқәа еиуеиԥшым аҟазшьақәеи ахархәарақәеи рымоуп. Ус анакәха, иарбан еиӷьу атермоформированиетә пластику? Ари астатиаҿы иҭҵаахоит еицырдыруа атермоформированиетә пластикқәеи урҭ рзы иҟоу хра злоуи изламоуи, еилкааны алхра ҟашәҵарц азы.

1. Аполиетилентерефталат (ПЕТ)
ПЕТ – ари еицырдыруа атермоформированиетә пластикуп, уи лассы-лассы ахархәара амоуп ачыси аӡқәеи рҭаҵараҿы. Уи ихадоу ахархәарақәа иреиуоуп:
- Агәеилгара ҳарак: ПЕТ агәеилгара бзиа амоуп, уи аалыҵқәа еилыкка раарԥшра алнаршоит.
- Иӷәӷәоу ахимиатә ҿагылара: ПЕТ ахимиатә маҭәашьарқәа реиҳарак ирҿагылоуп, насгьы ирласны иԥхасҭахом.
- Аиҭархәара: ПЕТ еиҭархәо материалуп, аекологиатә ҭахрақәа ирықәшәо.
Аха, ПЕТ еицәоу аганахьала уи аԥхарратә ҭышәынтәалара ԥсыҽуп, избан акәзар уи атемпература ҳаракқәа рҿы аҽеиҭанакуеит, убри аҟнытә атемпература ҳаракқәа рҿы агәҽанызаара аарԥшны ахархәара аҭахуп.
2. Аполипропилен (ПП)
PP - ари амедицинатә, ачыс еиқәыршәаратә, автомобильтә хәҭақәа рҿы еиҳарак ахархәара змоу, иԥсыҽу, насгьы иӷәӷәоу атермоформированиетә пластик ауп. Уи ихадоу ахархәарақәа иреиуоуп:
- Аԥхара ацәымӷра бзиа: ПП аԥхара ацәымӷра бзиа амоуп, насгьы аҳауа атемпература ҳаракқәа рҿы иҭышәынтәаланы иаанхар алшоит.
- Иӷәӷәоу ахимиатә ҿагылара: PP еиҳарак аҵәыҵәқәа, ашьаҭақәа, насгьы аорганикатә ӡҩагақәа ирҿагылоуп.
- Ахә лаҟә: Егьырҭ атермоформированиетә пластикқәа ирылаурԥшуазар, ПП аҭыжьра ахарџь еиҵоуп, убри аҟынтә амҽхак ду змоу аҭыжьразы ианаалоит.
PP еицәоу аганахьала уи агәеилгара лаҟәуп, убри аҟнытә ПЕТ еиԥш иҟоу агәеилгара ҳарак зҭаху апликациақәа рзы еиҳа имаҷны ианаалоит.
3. Аполивинилхлорид (ПВХ)
ПВХ зыхә цәгьам, насгьы аус адулара мариоуп Атермоформированиетә пластик еиҳарак аргыларазы амаҭәахәқәа, ахәышәтәыгатә еиқәыршәагақәа, насгьы ашәыраҿы рхы иадырхәо. Уи ихадоу ахархәарақәа иреиуоуп:
- Иҳараку амеханикатә ӷәӷәара: ПВХ ибзиоу амеханикатә ӷәӷәареи аџьбарареи амоуп, еиқәырхагоу аалыҵқәа рыҟаҵаразы ианаалоит.
- Иӷәӷәоу ахимиатә ҿагылара: ПВХ ахимиатә маҭәашьарқәа реиҳарак ирҿагылоуп, насгьы ирласны иԥхасҭахом.
- Иҳараку апластика: ПВХ аус адулара мариоуп, насгьы еиуеиԥшым ацҵақәа рыла аиҭакрақәа азутәуп, уи аҟазшьақәа рырҽеиразы.
Аха, ПВХ еицәоу аганахьала уи акәша-мыкәшатә ҭагылазаашьа ҽеим, избан акәзар уи аус адулареи аныхреи раан ицәгьау амаҭәашьарқәа аҭыҵра алшоит, убри аҟнытә аекологиатә ҭахрақәа рацәаны иахьыҟоу аҭыԥқәа рҿы агәҽанызаара аарԥшны ахархәара аҭахуп.
4. Аполистирол (ПС)
PS – ари даараӡа иҵәцароуп, насгьы зыхә цәгьоу атермоформированиетә пластик ауп, уи еиҳарак ахархәара амоуп ачыс еиқәыршәараҿы, ахархәаратә маҭәахәқәа рҿы, аелектронтә аалыҵқәа рҿы. Уи ихадоу ахархәарақәа иреиуоуп:
- Агәеилгара ҳарак: PS агәеилгара бзиа амоуп, уи аалыҵқәа еилыкка раарԥшра алнаршоит.
- Аус адулара мариоуп: PS атермоформа аҟаҵара мариоуп, насгьы ирласны еилашуа аформақәа рахь ашьақәыргылара алшоит.
- Ахә лаҟә: ПС ааглыхратә хархәара лаҟәуп, убри аҟнытә амҽхак ду змоу ааглыхразы ианаалоит.
PS еицәоу аганахьала уи аӷәӷәара ԥсыҽуп, убри аҟнытә ирласны иԥҵәоит, насгьы аӷәӷәара ду зҭаху апликациақәа рзы еиҳа имаҷны ианаалоит.
5. Аполилактиктә ашьақар (ПЛА)
PLA – ари биодеградациа зызуа пластикуп, аекологиа бзиа ахьчаразы, ачыс еиқәыршәараҿы, ахәышәтәыгатә маҭәахәқәа рҿы, 3D-тәи акьыԥхьраҿы ирацәаны ахархәара змоу. Уи ихадоу ахархәарақәа иреиуоуп:
- Акәша-мыкәшатә усура бзиа: ПЛА инагӡаны биодеградациа азызуеит, насгьы акәша-мыкәшатә ҭахрақәа ирықәшәоит.
- Иҳараку агәеилгара: PLA агәеилгара бзиа амоуп, аалыҵқәа еилыкка раарԥшра алзыршо.
- Аиҭархәара: ПЛА аиҭархәара ауеит, насгьы еиҭа ахархәара ауеит, аресурсқәа рыцқьара армаҷуеит.
PLA еицәоу аганахьала уи аԥхара ацәымӷра ԥсыҽуп, избан акәзар уи атемпература ҳаракқәа рҿы адеформациа аиуеит, убри аҟнытә атемпература ҳаракқәа рҿы гәцаракрала ахархәара аҭахуп.
| Аматериал | Агәеилгара | Аԥхарачҳара | Ахимиатә ҿагылара | Амеханикатә ӷәӷәара | Акәша-мыкәшатә ҭагылазаашьа | Ахәԥса |
| ААӠАМҬА | Иҳараку | Илаҟәу | Иҳараку | Агәҭатәи | Аиҭархәара зылшо | Агәҭатәи |
| ПП | Илаҟәу | Иҳараку | Иҳараку | Агәҭатәи | Агәҭатәи | Илаҟәу |
| ПВХ | Агәҭатәи | Агәҭатәи | Иҳараку | Иҳараку | Аӷар | Илаҟәу |
| PS | Иҳараку | Илаҟәу | Агәҭатәи | Илаҟәу | Аӷар | Илаҟәу |
| ПЛА | Иҳараку | Илаҟәу | Агәҭатәи | Агәҭатәи | Абиодеградациа зызуа | Иҳараку |
Ишԥалхтәу иреиӷьу атермоформированиетә пластик?
Иреиӷьу алхра Атермоформированиетә пластик еиуеиԥшым ахҭысқәа рызхәыцра аҭахуп, уахь иаҵанакуеит аматериалтә ҟазшьақәа, ахархәаратә ҭахрақәа, насгьы ахарџь. Актәи, апликациатә сценарио аматериал алхраҿы ихадоуп. Афатә еиқәыршәара, еиҳарак, иаҭахуп аҵәцареи ахимиатә ҿагылареи, ПЕТ идеалтәу алхраны иҟанаҵоит, избан акәзар уи аҵәцара бзиеи ахимиатә ҿагылареи амоуп. Ахәышәтәыгатә еиқәыршәагақәа рзы, аԥхара ӷәӷәеи абиокомпатибилитети рыда ԥсыхәа ыҟам, убри аҟнытә ПП зеиԥшыҟам аԥхарреи ахимиатә ҿагылареи рыла вариант бзиоуп. Уи адагьы, аргыларҭатә маҭәахәқәеи анаплакытә хықәкқәеи ПВХ еиӷьыршьоит, уи амеханикатә ӷәӷәара ҳарак азы, аекологиатә ҟазшьа бааԥсқәа шрымоугьы.
Ахарџь еиҳарак аҵак ду амоуп амҽхак ду змоу ааглыхраан. PP и PS лассы-лассы еиӷьыршьоит аӡәырҩы аҭыжьыҩцәа рҭыжьыратә харџь еиҵоу азы, аха еиуеиԥшым апликациақәа рҿы, еиҳа зыхә цәгьоу ПЕТ ма еиҳа аекологиа иақәшәо ПЛА еиҳа ианаалоит. Аресурсқәеи акәша-мыкәшатә ҭагылазаашьа ахьчареи рзы адырра еизҳацыԥхьаӡа, акәша-мыкәшатә ҭахрақәагьы акыр зҵазкуа акритерианы иҟалоит. Аиҭархәара зылшо ПЕТ-и инагӡаны биодеградациа зызуа ПЛА-и аекологиатә ҭахрақәа ҳаракқәа змоу апликациақәа рҿы акырӡа аԥыжәара рымоуп. Аалыҵқәа раарԥшразы агәеилгара ҳарак зҭаху апликациақәа рзы, ПЕТи ПСи алхра бзиоуп, аԥхара ацәымӷра ҳарак апликациақәа ПП азы еиҳа ианаалоит.
Ииашоу аматериал алхрала, аалыҵ аусура еиуеиԥшым апликациақәа рҭахрақәа рынагӡаразы аиӷьтәра алшоит. Иреиӷьу атермоформированиетә пластик алхраан, ихадоуп аматериал аҟазшьақәа, ахархәаратә сценарио, ахарџь, аекологиатә ҭахрақәа зегь рыла хшыҩзышьҭра рҭатәуп, иреиӷьу алхра ҟаҵазарц, аалыҵ ахаҭабзиара аизырҳара, аџьармыкьаҿы аконкуренциа. Сгәыӷуеит, ари астатиа шәара ишәыцхраауеит еиуеиԥшым атермоформированиетә пластикқәа рҟазшьақәа реилкаара, насгьы еилкааны алхра аҟаҵара.










